Thursday, October 11, 2012

Таргалалт ба хоол хүнсний илчлэг чанар

Энэ постыг 2 жилийн өмнө анх дөнгөж блогоо нээж байхдаа бичиж байжээ. Сая статистикаа хараад сууж байсан энэ постыг гүүглээр их хайж их олон хүн уншсан байх юм. Тэгэхээр нь хүмүүст сайн хүрэг гэж бодоод дахиад оруулчихлаа.

 
Ойрын үед жин нэмэх явдалтай эрс дайн зарлаж байгаа болохоор хоол хүнс таргалалтын талаар нэг юм бичье гэж бодлоо. 
Таны биед хуримтлагдсан 7,000 ккал илчлэг нь 1 кг өөх болж биед чинь үлддэг гэж энд  бичсэн байна. За тэгвэл хүн өдөрт хэдэн ккал энерги зарцуулж түүнийгээ нөхөхийн тулд хичнээн хэмжээний ккал илчлэг бүхий хоол хүнс идэх ёстой вэ гэдгийг цөмөөрөө тооцох гээд үзье. Эсвэл эсрэгээрээ бид хэдий хэмжээний юм идчихээд түүнээсээ хэдийг нь зарцуулаад хэд нь гэдэс гүзээ болж үлдээд байгааг тооцъё. Энд би энд тэндээс олсон уншсан мэдээллээ бөөгнүүлэх гэж оролдлоо. 


Wednesday, October 10, 2012

Дахиад л японы бага сургуулийг магтан дуулъя

Магтах ч үг олдохгүй юм дөө. Юу юу сургаж байгааг та нар ингэж над шиг өдөр тутам мэдэрдэг ч болоосой. Би өөрөө монгол сургууль цэцэрлэгт хүүхдүүдээ өгч байгаад энд ирээд үргэлжлүүлж байгаа болохоор сургалтын стандартын ялгааг аймаар мэдэрч байна. Сургуульд дан ганц тоо бодох унших бичихийг заахаас гадна хэл ярианы хөгжил, гар урлал, гарын ур дүй, биеийн хөгжил, хөгжмийн зэмсэг тоглож сурах гэх мэт өчүүхэн жижиг мөртлөө амьдралд нэн хэрэгтэй зүйлсийг их заах юмаа.

Tuesday, October 9, 2012

Уран зохиолын хичээл

Хонь зулзагална гэж ярьдаг болжээ одооны хүүхдүүд. Тэгсэн арван жилийн программд нь уран зохиолын хичээл хасчихсан байх юм. Сэтгүүлч зохиолчид хуучны учир мэддэг хүмүүс манай улсыг устгах бодлого төр засгийн хэмжээнд явагдаад байна гэж хардах нь ч аргагүй юм.
Өчигдөр 2 хүүхэддээ "Унага урт сайхан зоотой, уужим сайхан ташаатай, хөлдөө жороотой, хүзүүндээ молцогтой, чонон хоёр чихтэй, цолмон хоёр нүдтэй..." гээд шүлгийг үг бүрийн утгыг нэг бүрчлэн тайлбарлаж өглөө. Жишээ нь урт сайхан зоотой гэж юу гэсэн үг вэ гэсэн чинь манай 2 урт сайхан хүзүүтэй гэх. Тэгээд л үглэн дуулан байж урт сайхан зоо нуруутай гэж байгаа юм гээд л зааж өглөө. За тэгээд цаашлаад жороо морь яаж явдгийг дөрвөн хөллөж давхиж баахан үзүүллээ. Би өөрөө хотын хүүхэд. Хөдөө тоотой л явж байсан. Жороо морь унах нь бүү хэл жирийн морь ч тоотой унаж үзсэн. Тэгээд жороо морины явдлыг яаж мэддэг болсон бэ гэвэл ном ном номноос.
Энэ боловсролын яамныхан тэр заавал унших ёстой ч билүү дунд сургуулийн хичээлийн программд оруулах ёстой ч билүү номын жагсаалтаа хурдхан гаргаад уран зохиолын хичээлийг буцаад албан ёсоор ордог болгомоор юм. Манай охины ангид Уншлагын хичээл гээд тусгай хичээл ордог. Түүн дээрээ японы хөөрхөн хөөрхөн жижигхэн зохиолууд уншаад ойлгосноо өөрсдийн үгээр бичдэг, бас нэг нэгээрээ илтгэл бэлдэж самбарын өмнө гарч ярьдаг гэж байгаа юм. Дөнгөж 3-р анги шүү дээ. Ер нь аль ч улс дунд сургуулийн хөтөлбөртөө тухайн улс орны хэл уран зохиолын хичээлийг заавал оруулдаг. Энэ нь бүр тусгай бодлогоор тодорхойлогддог. Тэгэхэд монголын боловсролын систем программаасаа уран зохиолын хичээлийг хасаад хаячихсан ч байх шиг. Юу ч гэхэв, хэлэх үг олдохгүй юм.

Sunday, October 7, 2012

Өөр блог нээдэг юмуу?

Мэргэжлийн талын юм бичдэг өөр блог нээдэг юмуу? Эсвэл эндээ авгай хүүхэд хоол ундтайгаа холиод бичдэг юмуу? Хааяа нэг мэргэжлийн талын ч гэх юмуу нийгмийн ч гэх юмуу юм бичмээр байх юм, гэтэл энд ердөө ч зохицохгүй санагдаад байх юм.

Saturday, October 6, 2012

iPhone 5 авлаа /дахин оруулав/


Японд ирснээс хойш Apple-ын бүтээгдэхүүн хэрэглэж үзээд энэ хазсан алимны улаан фен болчихлоо. Эхлээд лабын макпро хэрэглэж үзээд сураад таалагдаад өөртөө нэгийг авчихлаа. Дараа нь энд чинь iphone жирийн хэрэглээ болохоор аргагүйн эрхэнд холбоо барих юмтай болох гээд авсан юм. Тэгээд өөрөө хэрэглэж үзээд мэдрээд ирэхээр энэ iDevice-уудад чинь шууд донтдог юм байнаа. За тэгээд iPhone 5 гарсан сургаар 9 сарын 20-нд захиалга өгсөн юм.

Tuesday, October 2, 2012

Хөгжилтэй ярианууд

Ойрд манай гэрт болсон ярианууд.
Хүү:
-Чи ингэж уншдаг. Эр-тээ урь-дын ца-гт гэж удаан уншдаг.
Охин:
-Тэгвэл чи өөрөө уншиж чаддаггүй биз дээ.
Хүү:
-Би чалчаа болохоор унших хэрэг байхгүй ээ.
.....

-Ээжээ, энэ аниа намайг хичээл хий гээд зодоод.

-Битгий хов зөөгөөд бай.

-Би хов зөөгөөгүй ээ. Болсон процессийг яриад байна шдээ. Та одоо ойлго л доо.
....
Охин:
-Би монголд очоод усан гахай юмуу туулай авахаа болилоо. Харин зараа авдаг юмуу?

-Яагаад?
-Хэтэрхий эгдүүтэй болохоор би биеэ барьж чадалгүй базаад алчихаж магадгүй. Харин зарааг бол базаж чадахгүй шд. 
Хүү:
-Хөөе чи тэгвэл миний гөлөгнөөс хол байгаарай.
...
Манай хүү их янгууч юм л даа. Тэгсэн нэг удаа "Аймаар өргөс зоогдчоод аймаар өвдөөд байна" гээд болдоггүй. Бараг нүдэнд харагдахгүй юман дээр янгуучлаад байгаа нь ойлгомжтой байлаа. Тэгээд аваад өгөх гэсэн чинь өнөө өргөс нь хэтэрхий жижигхэн болохоор би олж хардаггүй ээ. Тэгсэн хүү "Таны хараа улам муудаад байгаа юмуу даа. Ийм аймаар өргөс хүүгийн чинь биед зоогдчоод байхад л харахгүй байгаан" гээд үглээд унадаг байна шүү.
...
Байхгүй ардуур манай 2 зодолджээ. Зодолдохоороо аймаар дуу чимээ гаргадаг байхгүй юу. Би бүр хажуу айл, гудамжаар яваа хүн амьтнаас их санаа зовдог юм.
-Та хоёр муудалцаж зодолдоо юу?
-Энэ чинь диваны ардуур хичээл хийхгүй гэж нуугдаж орчоод. Би бүр арай гэж чирч гаргалаа шд.
-Пээ тэгвэл та хоёр ч ёстой аймаар орилолдож чарлалдсан юм байна даа тийм үү.
Хүү:
-Та байгаагүй нь ч болсон. Байсан бол ёстой айсандаа ухаан алдах байсан юм. Бид хоёр тийм аймаар байсан.
Яанаа хүн амьтан юу гэж бодсон болоо. Ёстой байгаагүй нь ч болж.  
....
Манай хүү цэцэрлэгийнхээ багш нарт "Манай аав Тоторо" гээд гэдсээ бүдүүн болгож үзүүлсэн гэсэн. Багш нар нь савж унаад аавыгаа цэцэрлэг дээрээ авчраарай гэсэн гэнээ.
....
Цэцэрлэгийн багш нь хэлж байна.
-Танай хүү зүгээр үед бид нарын ярьж хэлж байгааг маш сайн ойлгоод байгаа мөртлөө буруу юм хийчихээд намайг болохгүй гэхээр "Би монгол хүн. Япон хэл мэдэхгүй" гээд японоор хэлээд байх юм. Түүнийг хэлэхийг нь болиулж өгөөч.
 ....

-Танай хүү бүх биеэ шавраар бүрхчээд зоомбий гээд ангийнхаа хүүхдүүдийг араас нь хөөгөөд.
-Тэгээд яасан?
-Бид нар бүх хувцсыг нь тайлж байгаад зүлэг усалдаг шүршүүрээр шүршиж угаасан юм.
Гэртээ ирээд чи тийм хэрэг хийгээд тэгэж угаалгаа юу гэсэн чинь,
-Намайг ёстой яг машин угааж байгаа юм шиг угаадаг байна шд манай багш нар.